Tsavo ni mojawapo ya hifadhi kubwa zaidi duniani - na pia moja ya punguzo la ajabu zaidi la utalii wa Kenya. Wakati Masai Mara inapata umaarufu, Tsavo mara nyingi hutoa uzoefu wa kweli zaidi wa porini: maeneo makubwa bila watalii wengi, mandhari tofauti, na tembo wekundu ambao ni ishara ya kipekee ya Kenya.
Mbuga hii iko kusini-mashariki mwa Kenya, kugawanyika na reli ya Nairobi-Mombasa na barabara kuu kuwa sehemu mbili tofauti: Tsavo Mashariki na Tsavo Magharibi. Pamoja, zinafanya mojawapo ya hifadhi kubwa zaidi barani Afrika - eneo la jumla la kilomita za mraba 20,812.
Tsavo Mashariki vs. Tsavo Magharibi
Kujibu swali hili vizuri kunakusaidia kupanga safari bora zaidi:
Tsavo Mashariki
Hii ndiyo kubwa kati ya mbili - kilomita za mraba 13,747. Mandhari ni ya nusu jangwa - ardhi tambarare, mito iliyokauka, na msitu mwepesi. Tembo wekundu wa Tsavo wanaonekana hapa kwa wingi zaidi. Mto Galana unapita kati ya mbuga ukiwapa wanyama maji muhimu wakati wa kiangazi. Maporomoko ya Lugard ni kivutio kikuu. Watalii ni wachache kuliko Masai Mara - unaweza kuwa na simba au tembo kwa ajili yako peke yako.
Inafaa kwa: Wasafiri wanaotafuta uzoefu wa pori halisi, wapigapicha, na watu wanaopenda utulivu.
Tsavo Magharibi
Ndogo zaidi lakini ina mandhari tofauti zaidi - milima, mabonde, misitu ya kijani. Hapa ndiko kivutio cha Mzima Springs na mtazamo wa ajabu wa Mlima Kilimanjaro kutoka maeneo fulani. Wanyama wengi wanakusanyika karibu na maji. Barabara ni rahisi zaidi kuliko Mashariki.
Inafaa kwa: Familia, wasafiri wa mara ya kwanza, au watu wanaotaka kuchanganya Tsavo na ziara ya Amboseli.
Vivutio Vikuu vya Tsavo
Maporomoko ya Lugard (Lugard Falls)
Maporomoko ya Lugard yako Tsavo Mashariki kwenye Mto Galana. Mto hupita kupitia miamba iliyochongwa na maji kwa miaka mingi, ukiunda mifululizo ya maporomoko ya kuvutia. Hasa wakati wa mvua, nguvu ya maji ni ya kuvutia sana. Hakuna ada maalum - iko ndani ya malipo ya kuingia mbuga. Ni mahali pazuri pa mapumziko na picha asubuhi au alasiri.
Mzima Springs
Hii ni kivutio cha kipekee zaidi cha Tsavo Magharibi. Chemchemi hizi zinazotoka chini ya Milima ya Chyulu zinazalisha lita milioni 50 za maji safi kwa siku - maji yanayosafiri kilomita 50 chini ya ardhi ya lava kabla ya kutokea hapa. Unaweza kutembea pembezoni mwa chemchemi na kuona viboko, mamba, na samaki wakiogelea maji ya bluu ya wazi. Kuna hata handaki la chini ya maji (underwater observatory) ambalo linakuruhusu kuona viboko wakiogelea chini yako - uzoefu wa ajabu.
Tembo Wekundu wa Tsavo
Tsavo inajulikana kwa “tembo wekundu” - tembo ambao wanajipaka udongo mwekundu wa ardhi ya Tsavo kwa mwili wao wote kwa ulinzi dhidi ya jua na wadudu. Rangi ya udongo wa laterite wa Tsavo huwapatia rangi ya shaba na nyekundu. Makundi ya tembo yanaweza kuhesabu watu 50 hadi 100 katika Tsavo Mashariki - mojawapo ya makundi makubwa zaidi Afrika.
Milima ya Chyulu
Milima hii ya volkeno ijayo ya umri mdogo (miaka chini ya 500) iko ndani ya Tsavo Magharibi na Hifadhi ya Taifa ya Chyulu Hills jirani. Inaleta mazingira ya kipekee ya kijani giza kati ya savanna. Wanyama wengi kama nyati, tembo, na simba wanatumia eneo hili pia.
Bwawa la Aruba
Katika Tsavo Mashariki, Bwawa la Aruba lilikuwa maji makubwa ya bandia. Wanyama wengi hukusanyika hapa jioni - tembo, nyati, nyumbu, pundamilia, na nyati wa mwitu. Eneo zuri sana la kufanya picha alasiri.
Wanyama wa Tsavo
Mbali na tembo wekundu, Tsavo ina:
- Simba - makundi kadhaa yanayojulikana, hasa Tsavo Mashariki
- Chui - wanaopatikana lakini vigumu kuona kwa sababu ya misitu
- Nyati wa nyekundu - idadi kubwa kuliko hifadhi nyingine Kenya
- Faru (Tsavo Magharibi) - idadi ndogo inayolindwa
- Paka wa savanna - cheetah wanaonekana mara kwa mara Mashariki
- Viboko na mamba - Mto Galana na Mzima Springs
- Ndege - zaidi ya aina 500
Malazi Ndani na Karibu na Tsavo
Voi Safari Lodge (Tsavo Mashariki)
Ndani ya mbuga, kwenye kilima kinachomwangalia bwawa. Bei zinaanzia USD 120 kwa usiku kwa watu wawili full board. Mtazamo wa ajabu wa wanyama wanaokuja bwawani wakati wa jioni - unaweza kuona kutoka kwenye balcony ya chumba chako. Bwawa la kuogelea na baa.
Ashnil Aruba Lodge (Tsavo Mashariki)
Karibu na Bwawa la Aruba - ndani ya mbuga. Tenda za kifahari (luxury tents) zenye vitanda vya kweli, vyoo vya ndani, na mkondo wa maji moto. Bei zinaanzia USD 200 kwa usiku kwa watu wawili full board. Maarufu kwa wanyama wengi wanaokuja bwawani hasa usiku.
Kilaguni Serena Safari Lodge (Tsavo Magharibi)
Karibu na Mzima Springs - moja ya malazi ya zamani zaidi Kenya, ilifunguliwa mwaka 1962. Bei zinaanzia USD 280 kwa usiku kwa watu wawili full board. Mandhari ya Kilimanjaro kutoka bwawa la kuogelea ni ya ajabu. Nguruwe wa maji na ndege wanaokuja bwawani la lodge.
Malazi ya Bajeti
Mji wa Voi (karibu na lango la Mashariki) una malazi kadhaa ya bei nafuu, kuanzia USD 40-80 kwa usiku. Makambuni ya nje ya mbuga kama Ndololo Camp yanaanzia USD 70-100 kwa usiku.
Jinsi ya Kufika Tsavo
Kwa Gari kutoka Nairobi
Barabara kuu ya Nairobi-Mombasa (A109) inapita kati ya Tsavo Mashariki na Magharibi. Lango la Mtito Andei (Tsavo Magharibi) liko kilomita 233 kutoka Nairobi - safari ya masaa 3.5. Lango la Voi (Tsavo Mashariki) liko kilomita 333 - safari ya masaa 4.5. Barabara ni ya lami nzuri hadi kwenye lango; ndani ya mbuga inahitaji 4x4.
Kwa Treni ya SGR
Treni ya Standard Gauge Railway (SGR) kutoka Nairobi hadi Mombasa inasimama Voi - karibu na lango la Tsavo Mashariki. Safari kutoka Nairobi inachukua masaa 2.5 na tiketi zinaanzia KES 600 (USD 4.50) darasa la pili. Kutoka Voi, unahitaji gari la kukupeleka mbugani - lodge nyingi zinatoa huduma hii kwa ada.
Kwa Ndege
Wilson Airport Nairobi ina ndege kwenda Tsavo. Safarilink na Air Kenya zinaendeshea safari hizi - zinaanzia USD 120-200 kwa safari moja na zinachukua dakika 50.
Muda Bora wa Kutembelea
Kiangazi kuu (Juni-Oktoba): Wakati huu ni bora zaidi kwa wanyama - wanakusanyika karibu na maji yaliyobaki. Barabara za Tsavo Mashariki ni kavu na rahisi kupita.
Januari-Machi: Kipindi kizuri sana na mvua kidogo - Kilimanjaro inaonekana vizuri kutoka Tsavo Magharibi.
Aprili-Mei: Mbuga zinaweza kufurikwa. Barabara za Tsavo Mashariki hasa zinaweza kuwa na mafuriko. Wanyama ni vigumu zaidi kuona katika mazingira ya kijani. Epuka isipokuwa una bajeti ndogo na huhitaji picha nzuri.
Vidokezo vya Vitendo
Angalizo la Usalama: Tsavo inajulikana kwa hadithi za simba “wale wa Tsavo” waliokuwa wakila wafanyakazi wa reli mwaka 1898 - lakini leo simba wa Tsavo ni wa kawaida tu na usalama wa mbuga ni mzuri. Fuata maagizo ya dereva na usitoke nje ya gari.
Tatizo la Vumbi: Tsavo Mashariki ina vumbi nyingi wakati wa kiangazi - vaa nguo zinazoweza kuoshwa, na beba kitambaa cha kufunika mdomo. Vumbi linaweza kuingia kamereni - beba mfuko wa plastiki au bag maalum.
Muda wa Safari: Siku mbili ni kiwango cha chini kwa Tsavo moja. Ukitaka kuona zote mbili (Mashariki na Magharibi), panga siku nne hadi tano - au thibitisha nyote mbili ziko kwenye njia yako kati ya Nairobi na Mombasa na usimame kila sehemu mara moja.
Tsavo ni mojawapo ya safari za kweli zaidi unazoweza kufanya Kenya - au Afrika yote. Ukweli kwamba ni kubwa na bado una maeneo yasiyofikiwa na watalii wengi unaifanya bora kwa watu wanaotaka uzoefu wa pori halisi.
Safari za Tsavo zinapatikana kupitia GetYourGuide Tsavo. Angalia malazi ya Tsavo kwenye Booking.com Tsavo.